Het domein van Guillaume De Becker in Leefdaal

“De Dorpstraat in 1935 met de huurwoningen die allen hun achterzijde op de ‘Messing’ hadden.”

“De Dorpstraat in 1935 met de huurwoningen die allen hun achterzijde op de ‘Messing’ hadden.”

Als inleiding

Het domein van Guillaume (Guilielmus) De Becker lag op de westelijke hoek van de Mezenstraat met de Dorpstraat. De laatste bewoner van het belangrijkste deel was Leon Michiels die op 14 februari 2011 overleed. Zijn erfgenamen maakten het over aan een bouwondernemer. Die zal er waarschijnlijk een appartementsgebouw optrekken. Niets buitengewoon misschien, tenzij een bijkomend signaal van de voortschrijdende verstedelijking van het dorp. Het ogenblik is wellicht gekomen om eventjes de rijke geschiedenis van de plek te bekijken. Zonder grondige studie moet het verhaal helaas onvolledig en ietwat hypothetisch blijven.

De voorgeschiedenis

Het deel van de huidige Dorpstraat tussen de kerk en het begin van de Blankaart is altijd belangrijk geweest in de plaatselijke geschiedenis. Het blijft zichtbaar in het straatbeeld met de zijn talrijke grote gebouwen. Bij de Mezenstraat stond volgens het cijnsboek van 1440 het huis van Hendrik Colvenere. Zijn familie behoorde tot de meest vooraanstaande van het dorp. Later vond men leden ervan in de kasteelomgeving als wijngaardeniers en exploitanten van steengroeven. De hoek Dorpstraat/Mezenstraat bleef altijd bewoond. De geschiedenis is erg complex. De opzoekingen vergen veel tijd en zullen zeker geen volledige uitgewerkte tijdslijn opleveren. Meestal is er sprake van een landbouwbedrijf en een smidse. Een smid was een belangrijke man in het vroegere landbouwdorp.

Het domein van Guillaume De Becker

In de kadastergegevens van Popp, opgesteld even na het midden van de negentiende eeuw, vind men een overzicht van de erfenis van Guillaume De Becker. Hij was in Vossem geboren en huwde met Thérèse Wittebols uit Leefdaal, waar het echtpaar zijn woonst vestigde. De man was schepen van de gemeente van 1837 tot bij zijn dood op 7 januari 1845. Hij was toen vijfenvijftig jaar oud. Zijn functie bewijst dat hij tot de top van de plaatselijke sociale hiërarchie behoorde.

Zijn erfenis omvatte, naast ruim 29 hectare landbouwgrond, een huis of beter een reeks gebouwen in een smalle rechthoekvorm langs de Dorpstraat op een terrein van 17 are 50 centiare. Het erf omvatte de huidige huizen met de pare nummers 546 tot en met 554. Daarbij hoorde een “hof” – een tuin – meer dan 25 are groot tussen de straat, waar nu de huizen met nummers 556, 558 en 560 zijn gebouwd, en de Voer.

Vermoedelijk wensten de eigenaars, zoals vele grootgrondbezitters in die tijd, hun landbouwbedrijf te staken. Zij verbouwden het zuidoostelijke gedeelte van hun hoeve tot een herberg met hotelfunctie, restaurant en feestzaal. De belangrijkheid van de nieuwbouw blijkt niet alleen uit de imposante opstand, maar ook uit de vergelijking van de plattegronden die voorkomen in de Atlas der Buurtwegen uit 1841 en het Popp-kadaster. Volgens een geloofwaardige overlevering werd hier de Filharmonie opgericht als een van de eerste moderne muziekverenigingen in de streek.

De familie Sevenants

Het domein van Guillaume De Becker verbrokkelde in de tweede helft van de negentiende eeuw. Rond 1900 woonden er verschillende gezinnen. Het voornaamste stuk, een hoekhuis met de herberg, was in handen van gareelmaker Ferdinand Sevenants. Zijn vader en grootvader waren eveneens bedrijvig als zadel- en gareelmakers. Zij woonden in wat nu de Kleine Kerkstraat noemt dicht bij de Dorpstraat waar nu het huis nummer vier staat.

Ferdinand was getrouwd met Josephine Van Meerbeek, winkelierster. Het echtpaar breidde hun bedrijf geleidelijk uit. Zij kregen twee knappe dochters: Pauline (°1881) en Dorine (°1884). De oudste huwde met de brouwer Firmin De Keyn, gedurende jaren waarschijnlijk de meest invloedrijke man uit het dorp. Het koppel woonde in een fraaie woning, nu Mezenstraat 4, op een deel van het oude domein. De jongste dochter huwde met Louis Michiels.

Het domein vanuit de lucht gezien, 2012. (Bing Maps)

Het domein vanuit de lucht gezien, 2012. (Bing Maps)

De familie Michiels

Louis Michiels werd geboren in Erps-Kwerps. Zijn vader was veldwachter. Het gezin telde vele kinderen. Het hoeft niet te verbazen dat zij erg jong moesten bijdragen in het gezinsinkomen. Louis verliet vlug de school, maar wist zich op te werken met avond- en zondagonderwijs. Zestien jaar oud nam hij dienst bij meesterschilder Vrebos in Kortenberg. Hij bracht het tot meesterknecht. In die functie moest hij in Leefdaal bij Sevenants een nieuwe feestzaal versieren. Hij leerde er de dochter Dorinne kennen met wie hij in 1908 huwde. Het jonge gezin kende weinig geluk. Dorinne stierf twee jaar later. Louis bleef bij zijn schoonouders wonen. Hij hertrouwde acht jaar later met Sylvie Grossen, waarmee hij drie kinderen kreeg: Marcel, Leon en Dorinne.

Toen Ferdinand Sevenants in 1916 stierf steunde het echtpaar verder de weduwe en namen daarna de zaken in handen. Zij bezaten naast een vrij belangrijk schildersbedrijf een winkel en een herberg. Zij slaagden erin bijna het volledige domein van Guillaume De Becker opnieuw in handen te krijgen. Na de dood van hun vader namen de zonen Marcel en Leon de zaken over. Na hen bleken de tijden veranderd. Geen enkele van de kleinkinderen zag de mogelijkheid de zaken verder te zetten. Leon Michiels heeft samen met zijn vrouw nog enkele tijd de winkel opengehouden. Hun erfenis zal wellicht de basis vormen van een volledig nieuwe levensgemeenschap.

(Willy Brumagne, 1932-2013 – Erfgoedkamer)

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s